De trein van Amsterdam naar Berlijn doet er ongeveer 6 uur en 20 minuten over, en je hoeft in de meeste gevallen niet over te stappen. Er rijdt een directe ICE-verbinding die van Amsterdam Centraal via Amersfoort, Deventer, Hengelo, Bad Bentheim, Osnabrück en Hannover naar Berlijn Hbf gaat. Niet elke trein is direct, vooral in de randuren en tijdens werkzaamheden kan er een overstap in Hannover of Osnabrück bij zitten. Controleer dus altijd je reisplan voor het boeken, zeker in de drukke decembermaand.
De route en de reistijd in detail
Het eerste deel loopt dwars door Nederland, over het traject naar Hengelo en de grens bij Bad Bentheim. Na de grens wordt het landschap vlakker en gaat de trein sneller, om in Hannover het grootste knooppunt van Noord-Duitsland te bereiken. Vanaf daar is het nog ruim twee uur tot Berlijn. Reken in totaal op 6 uur en 20 minuten tot 6 uur en 45 minuten als alles volgens plan verloopt. Duitse treinen hebben bovendien een bescheiden reputatie als het om punctualiteit gaat: een vertraging van 15 tot 30 minuten komt vaker voor dan je hoopt, dus plan je afspraken in Berlijn niet te strak.
Direct of met overstap?
Een directe trein is rustiger, want je zit de hele reis op dezelfde plek en hoeft niet met bagage over perrons te rennen. Bij een overstap in Hannover of Osnabrück zit er meestal 10 tot 20 minuten tussen. Dat is krap als de eerste trein vertraging heeft. Heb je een doorgaand ticket op één boeking, dan mag je in Europa meestal de volgende trein nemen zonder extra kosten. Boek je twee losse tickets, dan loop je risico om je aansluiting te missen zonder terugbetaling.
Wat kost de reis?
De prijs hangt sterk af van wanneer je boekt. Een vroeg geboekt Sparpreis-ticket kost vaak vanaf ongeveer 40 euro enkele reis, terwijl een flexibel ticket vlak voor vertrek ruim boven de 100 euro kan uitkomen. Kaartjes komen meestal ongeveer 180 dagen van tevoren in de verkoop. Voor een reis in de decemberdrukte, rond de kerstmarkten en het jaareinde, loont het om zo vroeg mogelijk te boeken. Seatreservering kost meestal een paar euro extra, maar is op drukke dagen het geld meer dan waard.
Rekenvoorbeeld voor twee personen
Stel dat je twee tickets boekt op 80 euro per persoon retour, met twee seatreserveringen van 5 euro per stuk per richting. Dan betaal je 160 euro voor de tickets en 20 euro voor de reserveringen, samen 180 euro. Vergelijk dat met een vliegreis: twee retourtickets van 120 euro, plus twee keer 12 euro voor het vervoer naar de luchthaven in Nederland en 10 euro per persoon voor het openbaar vervoer in Berlijn vanaf de luchthaven. Dan kom je op 240 euro plus 44 euro, ofwel 284 euro. De trein is dan ruim 100 euro goedkoper, en je komt midden in de stad aan.
Trein of vliegtuig: wat is sneller?
Het vliegtuig is op papier ongeveer 1 uur en 15 minuten in de lucht. Rekenen we de hele reis door, dan telt er veel bij: naar Schiphol reizen, twee uur eerder aanwezig zijn, security, wachten op de bagage, en tot slot nog de rit van BER naar het centrum. Tel je dat bij elkaar op, dan kom je op ongeveer 5 tot 6 uur. De trein is dus ongeveer even snel, maar veel comfortabeler: er zit meer beenruimte, je kunt je laptop gebruiken en je mag meer bagage meenemen zonder toeslag.
Tips voor een soepele treinreis
- Reserveer een zitplaats, zeker op vrijdag, zondag en in de weken rond de kerstmarkten.
- Neem eten en drinken mee. De boordrestaurants zijn niet altijd open en de prijzen zijn hoog.
- Download de DB Navigator-app voor actuele vertragingen en perronwijzigingen.
- Laad je telefoon op voor vertrek. Stopcontacten zijn er in de ICE, maar niet bij elke stoel.
- Pak een jas mee in je handbagage, want treinen in december kunnen koud zijn bij het in- en uitstappen.
Bagage en andere praktische zaken
In de ICE mag je in de regel zoveel bagage meenemen als je zelf kunt dragen, zonder gewichtslimiet en zonder toeslag. Grotere koffers passen op de bagagerekken bij de deuren of boven je stoel. Heb je een fiets of een grote hond, dan gelden aparte regels en vaak een reserveringsplicht, dus lees dat vooraf na. Neem ook een geldig paspoort of identiteitskaart mee, want al is er geen vaste grenscontrole, steekproefsgewijze controles in de trein komen voor.
Wat doe je bij vertraging of annulering?
Vertragingen komen voor, vooral bij winterweer. Op een Europese treinreis heb je recht op een deel van je ticketprijs terug als je meer dan een uur te laat bent: 25 procent bij 60 tot 119 minuten vertraging en 50 procent bij 120 minuten of meer. Bewaar daarom je ticket en maak een screenshot van de vertraging in de app. Dien de claim daarna online in bij de vervoerder waarvan je het ticket hebt gekocht. Mist je door vertraging je aansluiting, dan mag je in de regel de eerstvolgende trein naar je bestemming nemen.
Waar stap je uit in Berlijn?
De trein komt aan in Berlin Hauptbahnhof, het grote glazen station vlak bij het regeringscentrum. Vanaf daar pak je met de S-Bahn of U-Bahn binnen 10 tot 20 minuten de meeste hotelwijken, zoals Mitte, Kreuzberg en Prenzlauer Berg. Sommige treinen rijden verder naar Berlin Ostbahnhof of Gesundbrunnen, dus controleer waar je het beste uitstapt als je hotel aan de oostkant ligt. Voor een stedentrip in december pak je je hotel het liefst dicht bij een U-Bahn-station, zodat je niet in de kou hoeft te lopen.
Is de nachttrein een alternatief?
Wie niet een hele dag wil reizen, kan overwegen om 's avonds te vertrekken en met een nachttrein te reizen. Dat levert een hotelnacht op, maar het aanbod verschilt per seizoen en de kosten voor een slaapcoupé liggen aanzienlijk hoger dan een gewone ICE. Voor één of twee personen met bagage is overdag reizen vaak het meest ontspannen en het voordeligst.
Zo plan je de reis
Kijk eerst op de websites van NS International en Deutsche Bahn naar de beschikbare treinen op jouw datum. Kies bij voorkeur een trein die vroeg in de ochtend vertrekt, zodat je een buffer hebt als er iets misgaat. Boek een seat, pak je eten in, en laat de rest van de reis over aan het landschap. Wie dat een keer heeft gedaan, vliegt zelden nog naar Berlijn.